Home Algemeen Gestalkt: wat is stalking en wat kun je eraan doen?

Gestalkt: wat is stalking en wat kun je eraan doen?

8 minuten leestijd
0
stalking

Door het televisieprogramma “Gestalkt” staat stalking weer in de spotlight. In het programma worden gestalkte mensen geholpen terwijl de rest van Nederland inzicht krijgt in hoe stalking in het werk gaat en wat voor desastreuze effecten het heeft op het slachtoffer. Stalking komt voor als gevolg van verbroken relaties maar ook tijdens het daten kun je ermee te maken krijgen. Wat is stalking nu precies, wat kun je eraan doen en wat zijn de gevolgen? Als je gestalkt wordt of dit wilt voorkomen dan proberen we je in dit artikel alle informatie te geven om veilig te blijven.

Het woord stalking is afkomstig uit de Engelse taal waar het besluipen betekent.

Wat is stalking?

Onder stalking wordt verstaan dat je stelselmatig lastig gevallen wordt door een persoon. Dit kan een onbekend persoon zijn, iemand die je ooit ontmoet hebt, een kennis of een ex-geliefde. In zo’n 80 procent van de gevallen is de stalker een man die een vrouw belaagt1. Deze persoon kan je op allerlei vervelende manieren lastigvallen; sommige zijn misschien strafbaar maar veel ook niet. Zo is het ontvangen van honderden Whatsapp berichten per dag een vorm van stalking maar ook iemand die iedere avond bij je woningraam naar binnen kijkt en gebaren maakt. Het is bovendien vaak een combinatie van verschillende handelingen die het tot een stalking zaak maken. Dit is een lijst met handelingen die vaak voorkomen bij stalking:

  • De persoon achtervolgt je of wacht je steeds op.
  • Je wordt bedreigt met fysiek geweld.
  • De persoon probeert steeds met je te praten of contact te krijgen.
  • Je ontvangt continu berichten, e-mails of telefoontjes.
  • Je ontvangt (vreemde of lugubere) cadeaus van een anoniem persoon.
  • Je wordt voortdurend in je persoonlijke omgeving door de persoon bekeken.
  • Er worden overlijdensadvertenties of contactadvertenties op je naam geplaatst.
  • Je wordt zwartgemaakt bij je vrienden, kennissen, collega’s of familie.
  • Er worden valse bestellingen op je naam gedaan.
  • Je wordt de weg versperd of tegengehouden tegen je wil.
  • De persoon dreigt voortdurend met claims en in het inschakelen van externe partijen.
  • Personen in je omgeving worden benaderd door de persoon als je nergens op reageert.
  • Je wordt online gepest of beelden waarop je te zien bent worden online verspreid.
  • Je bezittingen worden gestolen door de persoon.
  • Je wordt fysiek mishandeld.

Stalking op datingsites

Op dating- en contactsites komt het geregeld voor dat mannen een afwijzing niet kunnen accepteren. Het negeren van de berichten van de persoon is de beste oplossing dat in de meeste gevallen werkt. Deze lichte vorm van stalking is vervelend maar is meestal van korte duur. Datingsites bieden allen de mogelijkheid om een profiel te blokkeren zodat het contact niet meer mogelijk is. Als de stalking niet ophoudt door het blokkeren dan is het mogelijk om de datingsite in te lichten over het ongewenste gedrag. Vrijwel iedere datingsite maakt het mogelijk om ongewenst gedrag te rapporteren. Dit zijn enkele tips om te voorkomen dat je het slachtoffer wordt van stalking op datingsites.

  • Gebruik nooit je volledige naam
  • Deel nooit je adresgegevens
  • Houdt social mediaprofielen afgescheiden
  • Rapporteer ongewenste berichten
  • Bescherm je identiteit
  • Kies een betrouwbare datingsite
  • Gebruik een nieuw e-mailadres voor dating
  • Deel niet teveel of gevoelige foto’s
  • Spreek alleen in het openbaar af
  • Deel je telefoonnummer niet snel

Typen stalkers

Er zijn verschillende soorten stalkers die allen gemeen hebben dat ze een obsessie voor het slachtoffer hebben en verwikkeld in een strijd om iets na te streven wat niet mogelijk is2. In de meeste gevallen is de stalker een ex-partner maar dat is niet altijd het geval. Het kan ook een jaloerse kennis zijn of iemand die een relatie met je wil maar niet kan krijgen. Dit zijn de vier soorten stalkers:

  • Er is de stalker die nooit het slachtoffer ontmoet heeft of een relatie mee heeft gehad.
  • Er is de stalker die een keer het pad met het slachtoffer gekruisd heeft.
  • Er is de stalker die onder de kennissenkring valt.
  • Er is de stalker die onder de intieme kring valt.

Van de bovenstaande soorten stalkers komt het laatste stalkertype het meest voor volgens Psycholoog Kris Mohandie, welke al meer dan 25 jaar adviseert en onderzoek doet naar stalking3. Het risico op geweld is ook het grootst bij dit type stalker.

Wat te doen als je gestalkt wordt?

Er zijn tegenstrijdige berichten over wat je moet doen als je gestalkt wordt. De één zegt dat je absoluut niet in direct contact met je stalker moet komen, de ander zegt dat het negeren vaak geen zin heeft. Voor beide strategieën valt wat te zeggen. Zo kan een reactie een beloning zijn voor de stalker en een vorm van aandacht. Als de stalker beloond wordt voor het gedrag dan is het mogelijk dat de stalking voortduurt en mogelijk zelfs sterker wordt. Aan de andere kant leert de praktijk vaak dat het volledig negeren van de stalker ook geen zin heeft. Daarom adviseren de meeste Nederlandse instanties om je grenzen aan te geven bij de stalker, als je weet of verdenkt wie het is.

Nee = Nee

Volgens velen is het verstandig om zo snel mogelijk je grens aan te geven en actie te ondernemen. Doe dit bijvoorbeeld met een aangetekende brief of laat een brief versturen door een advocaat. De ervaring leert dat een stalker vaak niet uit zichzelf stopt en dat het beter is de stalking actief tegen te gaan. Houdt er rekening mee dat het niet snel voorbij hoeft te gaan en vaker zelfs een langere tijd in beslag neemt. Daarom is het belangrijk om zo vroeg mogelijk te beginnen met het bestrijden van het stalkgedrag. Mocht je er tegenop zien om je grenzen kenbaar te maken overleg het dan met mensen die je vertrouwd, de politie of vraag hulp van een instantie. Maak in ieder geval duidelijk dat je er niet van gediend bent. Je hoeft niet gesprek aan te gaan met de stalker maar laat het wel aan de persoon weten.

Tips

  • Breng familie, vrienden, kennissen en collega’s op de hoogte van de stalking.
  • Vermijd al het directe contact met de stalker.
  • Wees alert en proactief om jezelf te beschermen tegen de mogelijke dreiging.
  • Verbeter de beveiligingsmaatregelen in je leven, zoals sloten, alarm en beveiligingscamera’s.
  • Trim struiken in de buurt van ramen.
  • Informeer mensen in je omgeving over de mogelijke dreiging.
  • Bewaar alles wat je ontvangt en leg alles vast.
  • Neem de oproepen van de stalker niet aan.
  • Laat een antwoordapparaat altijd aanstaan.
  • Bewaar alle opnames van telefoongesprekken of camera’s.
  • Neem een nieuw en geheim telefoonnummer.
  • Programmeer 112 op je smartphone en huistelefoon.
  • Draag je smartphone altijd bij je in geval van nood.
  • Als je een foto van de stalker hebt, laat deze dan zien aan je collega’s, kennissen en buren.
  • Vraag deze persoon om elke waarneming bij je te melden.
  • Probeer waar mogelijk iemand bij je te hebben wanneer je reist.
  • Neem verschillende routes wanneer je naar dezelfde locatie reist.

Bewijs verzamelen

bewijsEen belangrijk onderdeel van het bestrijden van stalking is het verzamelen van bewijs. Als je het televisieprogramma Gestalkt eens gezien hebt dan zie je dat veel vrouwen een logboek bijhouden. Dat doen deze vrouwen om bewijs te verzamelen tegen de stalker. In dit logboek worden allen bewijzen van stalking vastgelegd, hoe klein sommige acties ook zijn. Een voorbeeld logboek is via deze link te downloaden bij Slachtofferhulp Nederland.

In het logboek vul je alle acties van de stalker in, alle acties die je meemaakt, ook al kun je niet bewijzen wie erachter zit. Probeer zoveel mogelijk gebruik te maken van getuigen en noteer eventueel op straat de namen en adressen van getuigen. Als je een camera aan huis hebt dan is het verstandig om alle acties van de stalker op te nemen en deze opnames te bewaren voor bewijs. Hetzelfde geldt voor telefoongesprekken die opgenomen kunnen worden. Alles wat je vastlegt en verzamelt kan gebruikt worden als ondersteunend bewijs tegen de stalker. Dit zijn de dingen die je verder in een logboek van stalking kunt opnemen:

  1. ontvangen e-mails, Whatsapp en sms berichten (geprint)
  2. data ontvangen brieven
  3. tijd en datum van ontvangen oproepen
  4. tijd en datum van valse bestellingen of ongewenste cadeaus
  5. tijd en datum van de stalker die contact maakt vrienden, kennissen, collega’s of familie.
  6. datum en editie van de krant van overlijdens- of contactadvertenties
  7. tijd, datum en url van ongewenste online vermeldingen
  8. tijd en datum persoonlijke en ongewenste acties en/of ontmoetingen

Veiligheidsplan

Ontwikkel een veiligheidsplan voor de veiligheid van jezelf en je gezin. Dit plan is ervoor bedoeld om op terug te vallen in het geval dat het uit de hand loopt. Je kunt met vertrouwenspersonen overleggen hoe je dit gaat invullen. Bespreek bijvoorbeeld waar je kunt overnachten mocht het nodig zijn en hoe je daar moet komen. Houdt ook altijd het telefoonnummer van hulp binnen handbereik om snel hulp in te kunnen roepen.

Aangifte doen

politieStalking is strafbaar. Dit hoef je dus ook niet te accepteren. Iedereen verdient het om met rust gelaten te worden. Als je lastiggevallen wordt iemand, in welke vorm dan ook, en het heeft een negatieve invloed op je leven dan kun je aangifte doen bij de politie. Mocht je niet meteen aangifte willen doen dan kun je ook een melding van stalking maken bij de politie. De politie maakt dan geen proces-verbaal op maar is dan wel op de hoogte van je situatie. Door deze melding kunnen latere melding of aangifte meer aandacht krijgen. Je kunt contact opnemen met de politie via 0900-8844. Is er sprake van een direct gevaar? Aarzel dan niet en bel meteen 112. Doe dit ook als er sprake is van een strafbaar feit. De politie kan op basis van je verhaal proces-verbaal opmaken en de persoon aanhouden.

En dan?

In de praktijk is het vaak lastig te bewijzen wie de stalker is. De meeste stalkers doen alle handelingen anoniem en vaak via het internet. Dit maakt de vervolging van stalking moeilijk. Het logboek met alle bewijzen kan helpen als ondersteunend bewijs zodat de politie actie kan ondernemen. De politie kan de stalker waarschuwen dat deze gestraft wordt als de stalking niet ophoudt. Mocht de stalking hierna niet stoppen dan kan het strafrecht ingezet worden om het te stoppen. De politie voert het onderzoek uit en de Officier van Justitie bepaalt vervolgens of de stalker vervolgd wordt.

De gevolgen

wanhopige vrouwDe gevolgen van stalking zijn groot. Het is immers een aanzienlijk inbreuk op de privacy als iemand ongewenste handelingen verricht. Wat er gebeurt tijdens het stalken gaat niemand in de koude kleren zitten. Het geeft het slachtoffers een gevoel van machteloosheid, stress en onveiligheid. Daarbij geven veel slachtoffers ook gevoelens van angst, depressie en schaamte te ervaren. De personen die slachtoffer zijn geweest van stalking hebben zelfs als het gestopt is nog te maken met de gevolgen. Sommige slachtoffers geven zichzelf (zonder reden) de schuld, hebben goede vrienden verloren of er is een verstoorde relatie met de familie ontstaan. Het komt ook geregeld voor dat een slachtoffer van stalking verhuisd omdat de herinneringen aan de stalkingsperiode te sterk zijn. Bovendien is er vaak sprake van emotionele en psychische gevolgen. Zo is het mogelijk dat het slachtoffer psychische schade oploopt door stalking dat zich bijvoorbeeld uit in het vermijden van contact met nieuwe mensen of aanhoudende angsten om de deur uit te gaan.

Hulp vinden

Als je het slachtoffer bent van stalking dan is het verstandig om het niet in je eentje proberen op te lossen. Vraag hulp aan mensen die je vertrouwd en eventueel een instantie die je op weg kan helpen. De volgende instanties kunnen je hulp bieden:

Slachtofferhulp Nederland

Voor emotionele, juridische en praktische ondersteuning kun je terecht bij Slachtofferhulp Nederland. Deze hulp is volledig gratis en voor iedereen die slachtoffer is (geweest) toegankelijk. Op de website van Slachtofferhulp Nederland is te lezen welke vormen van ondersteuning men kan bieden.

Veilig Thuis

Voor als je een relatie hebt gehad met je stalker of je kinderen gestalkt worden dan kun je ook terecht bij Veilig Thuis. Dit kan ook anoniem. Je kunt gratis met een hulpverlener van Veilig Thuis bellen. Je kunt vragen stellen aan de hulpverlener maar ook geeft deze advies over hoe je het beste kunt handelen en of professionele hulp nodig is.

Stichting Zijweg

Stichting Zijweg is er voor alle vrouwen en hun kinderen die te maken hebben gehad met (ex-)partnergeweld waaronder stalking. De Stichting Zijweg kan je voorzien van informatie en je in contact brengen met vrouwen die vergelijkbare ervaringen hebben.

Gestalkt: wat is stalking en wat kun je eraan doen?

5 (100%) 1 stemmen

Wil je de tips op deze website in het echt uitproberen? Uit de statistieken blijkt dat 68% van onze bezoekers de traditionele datingsite Relatieplanet kiest. Jij ook?

Bezoek Relatieplanet
Laad meer artikelen
Laad meer in Algemeen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Bekijk ook

Helft van je leeftijd plus 7? De regel van het leeftijdsverschil

Je bent aan het swipen op Tinder tot je vingers pauzeren; dit is de kandidaat die je wilt …